Navigatie overslaan

Jaaroverzicht 2025

Ook in 2025 is hard gewerkt aan een robuust en toekomstbestendig watersysteem. Dat dit keihard nodig is werd dit jaar eens te meer duidelijk. Na 17 maanden van overvloedige regen vanaf november 2023 t/m febr 2025, werden we weer met droogte en te lage grondwaterstanden geconfronteerd door een zomer met twee hittegolven. Het gebied van De Dommel is volledig van regenwater afhankelijk en kan nauwelijks water van elders aanvoeren. De Fractie van Water Natuurlijk zit met 7 leden in het Algemene Bestuur, waarvan 1 in Dagelijks bestuur, stuurt op de kaders samen met collega bestuurders in het Algemene Bestuur. Het Dagelijks Bestuur stuurt zowel op de kaders als uitvoering ervan. Met trots hierbij de highlights van 2025.

1. Klimaatbestendig Watersysteem & Watertransitie

Voor een klimaatbestendig gebied moet nog veel gebeuren. Water en Bodem staan centraal, want water ís het ordenende principe in ons land en ook in ons gebied. Zeker met de klimaatverandering voor de boeg. Wat het is en dat iedereen daaraan kan en moet bijdragen, dragen we op allerlei manieren actief uit.  
We betrekken iedereen bij de puzzel van waterbeheer, van grondeigenaren tot inwoners. We zoeken de samenwerking met de maatschappij (inwoners, bedrijven, gemeenten) om tot gezamenlijke oplossingen te komen. 
In acht regionale Gebied Gerichte Aanpakken rondom N2000 gebieden werken we samen onder regie van de provincie met gemeenten, bedrijven, landbouw en natuurorganisaties.
En we willen een goed voorbeeld zijn van wat we zelf kunnen en moeten doen voor de watertransitie. 

2. Verbetering Waterkwaliteit: KRW Impuls & Visie Schoon Water

Met de Provincie en Brabantse Waterschappen is een stevig Impuls-programma opgesteld voor de Kader Richtlijn Water. Een Brabant-breed pakket van 15 aanvullende maatregelen is afgesproken en acties worden nu opgepakt. Acties voor provincie, waterschappen, bedrijven, boeren, omgevingsdiensten en gemeenten. Versnelling van de uitvoering oa in gebiedsgerichte aanpak rondom N2000 gebieden, extra inzet op indirecte lozingen, versnelling van de (her)inrichtingsprojecten, extra aandacht voor handhaving, zie Strategienota KRW-impuls Brabant

Waterschap De Dommel heeft de Visie Schoon Water vastgesteld. Bronaanpak blijft key. Wat er niet inkomt hoeft er ook niet uitgehaald. Schoon, gezond en levend water moet de norm worden. Circulair hergebruik een van de oplossingen. Extra inzet voor waterbewustwording inwoners en regelgeving bedrijven noodzakelijk. Een toekomstgerichte visie waar de zuiveringsketen en het watersysteem verbonden worden. 

Meer info

3. Grondwateronttrekkingen: Beleid in Ontwikkeling

Beregening
Sinds het Grondwaterconvenant (december 2021) wordt gewerkt aan nieuw beregeningsbeleid voor agrarische ondernemers. Dit is een van de benodigde acties voor duurzaam herstel van de grondwaterbalans en een klimaatbestendig watersysteem. Het concept-Koersdocument Beregeningsbeleid is onder regie van de provincie en met alle partijen -de waterschappen, landbouw, natuurterreinbeheerders en Brabantse Milieufederatie- opgesteld. In het najaar is een 1ste consultatie bij de achterbannen gedaan. Vanwege de gevoeligheid van het onderwerp heeft het Dagelijks Bestuur dit met het Algemeen Bestuur uitgebreid en goed besproken. Een unaniem gedragen reactie met aanbevelingen van het Algemeen Bestuur is opgesteld. 

Algemeen bestuur zet koers: regels, beregening en schoon water | Waterschap De Dommel

Kleine Grondwateronttrekkingen
Vanaf 1 juli 2023 geldt in beschermde grondwater- en invloedssfeer N2000 gebieden een vergunningplicht voor nieuwe ‘kleine’ onttrekkingen (pompjes minder dan 10 m3/uur). Tevens is de meldplicht voor bestaande kleine putten ingesteld. Dit heeft ons veel meer inzicht opgeleverd.
In het Dommelgebied zijn ruim 25.000 putten gemeld, het merendeel voor particulier gebruik in tuin. De hoeveelheid grondwater dat uit kleine putten wordt onttrokken is ook veel meer dan gedacht, ca 41 mln m3 per jaar. Vervolg-beleid voor gebruik van grondwater uit kleine putten is nodig en wordt in Brabant-breed verband opgepakt.  
Publicatie Grondwaterontrekkingen

Mooi overzicht uit de TROUW

4. Projecten Watersysteem

In 2025 is zo’n 11 km beken op verschillende trajecten weer gaan meanderen. Meer stroming en meer ruimte voor natuurlijke vegetatie zorgt voor betere waterkwaliteit en hogere grondwaterstand.  

  • Klimaatrobuust Beekdal St Oedenrode is klaar voor de toekomst. De bottleneck van 1,3 km is opgelost. Door zorgvuldige planvorming en goede samenwerking met gemeente Meierijstad is de Dommel 3x zo breed gemaakt en ecologische verbindingszone aangelegd en keringen verhoogd. Dat het een uniek project is blijkt ook uit de vele delegaties belangstellenden.
  • Een mooie vispassage en een visvriendelijke stuw met kanogoot en wandelbrug zijn aangelegd in de Essche Stroom herinrichting Bruggelaar.
  • 2,4 km van de Groote Beerze is hersteld en daarbij 2 vismigratieknelpunten opgelost.
  • 3 km van de Tongelreep is hersteld. De eerste beek die van bron tot monding kan meanderen! Met een groot leefgebied voor planten en dieren, zo’n 780 hec.
  • 3,8 hec Natuurlijke waterberging Kleine Beerze Korstbroeken is aangelegd.
  • Vispassage Opwettense Watermolen in Nuenen is aangelegd; daarmee is weer een belangrijk barrière voor vissen verdwenen.
Meer Werk in Uitvoering

5. Stimuleringsregelingen Watertransitie

Voor versnelling van de watertransitie is Waterschap De Dommel in 2025 gestart met een stimuleringsregeling voor in het landelijke gebied. De subsidie regeling ‘Samen Beter in Waterbeheer’ helpt grondeigenaren met allerlei verschillende maatregelen, herinrichten sloten, stuwen zetten, drainage aanpassen, groen/blauwe dooradering, stimuleren biodiversiteit, transitiegewassen opstarten, etc. De regeling komt bovenop andere regelingen van bv provincie en rijk, en is EU-proof. Met het Groen Loket van Brabants Landschap en de Collectieven van Agrarische Natuurbeheer wordt dit in de praktijk uitgezet. Interesse?  Stimuleringsregeling Samen beter in Waterbeheer | Waterschap De Dommel

De regelingen voor bebouwd gebied hebben tot nu tot geleid tot de aanleg van klimaatbuffers op ruim 50 locaties. Waar regenbuien beter worden opgevangen en water ruimte en tijd krijgt om te infiltreren in de bodem en het grondwater aan te vullen. 

Daarnaast heeft waterschap De Dommel ook stimuleringsregeling voor biodiversiteit en ondersteunen we de Biodiversiteitsmonitor-regeling, de Groene Schoolpleinen-regeling en Stila samen met andere partners. 

Meer info

6. Meer Water Infiltreren

Al met al moet nog veel meer regenwater vastgehouden worden en infiltreren in de grond. 
Maar we zien ook dat deze omslag in denken en doen veel tijd kost; er is een grens aan acceptatie van langdurig water bergen op maaiveld en bij (te) hoge grondwaterstanden in bebouwd gebied. Door de wateroverlast van 2024 is vrees voor natschade (naast droogte). 

Samen met partners zoeken we naar meer slimme mogelijkheden voor waterinfiltratie. En om vernatting structureel mogelijk te maken voert het waterschap een pilot herwaardering landbouwgrond uit voor beekdalen en laag gelegen gronden. Dit om ons gebied structureel Water en Bodem-proof te maken en voor toekomstbestendige landbouw op die locaties. We hopen daar eind 2026 meer over te kunnen zeggen. 

Pilot herwaardering landbouwgrond

7. Waterkwaliteit & Assetmanagement

Op onze acht zuiveringen wordt dagelijks gewerkt om het gezuiverde water zo schoon mogelijk terug in het oppervlakte watersysteem te brengen. Maar ook veel meer bewustzijn bij bewoners is nodig, gebruik producten zonder milieubelastende stoffen, dat helpt wel degelijk om het oppervlaktewater schoner te krijgen. Want wat er niet in komt hoeft er ook niet uitgehaald te worden. In de Brede Aanpak Zandleij zijn we een samenwerking gestart met diverse groepen omwonenden. 

Assetmanagement heeft in 2025 een boost gekregen. Met name de status van de ondergrondse leidingen is gebleken dat een stevig programma daarop noodzakelijk is. In 2025 zijn de verzamel leidingen op meerdere trajecten aangepakt in regio Eindhoven.

Waterkwaliteit Zandleij

8. Dommel Dialoog

Nieuw dit jaar is dat ‘Dommel-dialogen’ met externe experts zijn georganiseerd voor verdieping van het Algemeen Bestuur op thema’s. De eerste Dommel-dialoog was over PFAS in het milieu en ons stroomgebied met prof. Jacob de Boer, de Unie van Waterschappen en de Omgevingsdienst Brabant. 

De 2de Dommel dialoog over het concept van  ‘Brede Welvaart’ en hoe dit voor de Watertransitie toe te passen. Brede welvaart gaat over de benadering van welvaart die naast geld ook zaken als milieu, leefbaarheid, veiligheid en gelijke kansen meeweegt. Het versterkt de maatschappelijke rol van het waterschap door te focussen op zorg voor mens, dier en milieu.  Onder leiding van PON&Telos is op gestructureerde wijze met de tool aan de slag gegaan. Waardevol te zien hoe een grote mate van gedeelde meningsvorming in het Algemeen Bestuur ervoor werd bereikt.

Dommeldialoog over PFAS

9. Bestuurlijke Vernieuwing

Water Natuurlijk zet zich in voor een transparant en consistente verdeling van verantwoordelijkheden en bevoegdheden tussen Algemeen en Dagelijks Bestuur. Werkgroep Bestuurlijke Vernieuwing olv  fractielid van Water Natuurlijk heeft bekeken hoe processen te verbeteren en te actualiseren. Het aangepaste Reglement van Orde en de Bevoegdheden Regeling zijn vervolgens unaniem aangenomen. 

10. Financiën en Kaders

Voor goed waterbeheer nu en in toekomst moeten steeds meer kosten gemaakt worden. Fractie Water Natuurlijk beseft dat klimaatbestendig watersysteem voor alle belastinggroepen tot hogere kosten leidt. De fractie heeft zorg over de toerekening van kosten en wie meeste baat bij de activiteiten heeft en wil een beter beeld hiervan krijgen.

Bij de Voorjaarsnota heeft het Algemeen Bestuur in meerderheid gekozen voor snellere, betere en andere aanpak van het waterschap: scenario Transformatie. De Beleidsbegroting is gebaseerd op het maximale uitvoering binnen afgesproken financiële kaders. 

De uitvoering van de inning van belastingen wordt ondergebracht bij Belasting Samenwerking Oost-Brabant. Vanaf 2026 zullen inwoners en bedrijven een belastingaanslag van BSOB ontvangen en niet meer via Brabant Water. 

Meer info

11. Excursies en Waterbewustzijn

Voor de watertransitie zijn we oa naar waterbewuste teler van miscanthus gegaan. 

Het bestuur is op excursie naar de Pielis-boeren gegaan, om te zien en horen hoe zijn werken aan meer waterconservering

Door vertegenwoordigers van omwonenden rond Moerenburg in Tilburg, de oudste zuivering van NL, werd het Algemene Bestuur uitgenodigd. Op een gezellige manier hebben de omwonenden  het bijzondere verhaal en kansen voor de toekomst met het bestuur gedeeld. Nieuwe plannen kunnen worden gemaakt in afstemming met de omwonenden nu de vorige plan ‘Waterproof’ definitief geen doorgang meer vindt. 

12. Fractie in Actie

Los van het waterschaps-werk zijn allerlei dingen door de fractie gedaan. Een paar eruit gepkat:

  • In Hilvarenbeek is een WN-Brabant brede dialoog met Biologische boeren georganiseerd. Over de vraag wat zij nodig hebben van de waterschappen voor nu en de toekomst; initiatief Veerle.
  • In Oisterwijk is een klimaatadaptatie thema avond georganiseerd mmv Klimaatadaptief Oisterwijk waar Maarten in zit.
  • Bomen zijn geplant in het nieuwe voedselbos De Noteneters van Mirjam.
  • Meerdere lezingen over de natuur en wateraspecten heeft Mari gegeven.
  • Bestuurderscongres van Landelijk Water Natuurlijk over thema watertekort door Mado.
Voedselbos de Noteneters

VOORUITBLIK 2026

  • Op agenda van het Algemene Bestuur staat het Actieplan Biodiversiteit in 1ste kwartaal.
  • De actualisatie van de Waterschaps Verordening en het Beregeningsbeleid worden in loop van 2026 ter besluitvorming voorgelegd.
  • Ook staat het opstellen van het Water Beheerplan 6 (2028-2033) en het Stroomgebiedsbeheersplan op programma voor het bestuur.
  • Uiteraard werken we door aan alle programma’s voor schoon, voldoende en veilig waterbeheer.

En de voorbereidingen voor de waterschapsverkiezingen maart 2027 gaan lopen. Hoe zoveel mogelijk steun voor natuur en inwoners bij die verkiezingen te krijgen? Hoe gaan we als Water Natuurlijk De Dommel de verkiezingen in in relatie tot de fusie van GL/PvdA? 
In elk geval gaan we voor een sterke groene stem in het volgende waterschapsbestuur.

Dank een ieder voor je bijdrage aan een schoon en gezond Dommel-gebied!

Fractie Water Natuurlijk De Dommel:

Mado, Maarten, Veerle, Mari, Max, Mirjam, Corinne, Julis, & Gudule

 

Deze website maakt gebruik van cookies voor een optimale gebruikersbeleving. Lees onze cookieverklaring