De recente periodes van hoogwater laten zien hoe afhankelijk Nederland is van goed functionerende waterbeheersystemen. Steeds meer onderdelen van het waterbeheer worden digitaal aangestuurd. Gemalen, stuwen en sluizen zijn verbonden met netwerken en worden op afstand bediend. Dit verhoogt de efficiëntie, maar brengt ook risico’s met zich mee.
Montferland
In de regio Montferland stonden waterstanden hoog en moesten gemalen en sluizen continu in bedrijf blijven om wateroverlast te beperken. Dat verliep grotendeels volgens plan, maar de situatie maakt ook andere kwetsbaarheden zichtbaar.
Cyberveiligheid niet op niveau
Uit verschillende rapporten blijkt dat de cyberbeveiliging van deze systemen niet overal op het gewenste niveau is. Verouderde software, beperkte monitoring en personeelstekorten vergroten de kans op storingen of misbruik. Een samenloop van omstandigheden – extreem hoogwater gecombineerd met een cyberincident – kan grote gevolgen hebben. Als systemen tijdelijk niet beschikbaar zijn of onjuist worden aangestuurd, kan water niet tijdig worden afgevoerd. Dit kan leiden tot schade aan landbouw, infrastructuur en woningen.
Investeringen nodig
Waterschappen en overheden zijn zich bewust van deze risico’s en werken aan verbeteringen. Er worden stappen gezet om systemen beter te beveiligen en medewerkers te trainen. Tegelijkertijd kost modernisering tijd en vraagt het om structurele investeringen.
Natuurlijk Water wil waterveiligheid en cyberveiligheid in samenhang benaderen. Dat betekent: investeren in robuuste, toekomstbestendige systemen, zorgen voor voldoende kennis en capaciteit binnen waterorganisaties, en regelmatig testen of noodscenario’s ook in de praktijk uitvoerbaar zijn. Waterbeheer moet niet alleen bestand zijn tegen extreme neerslag, maar ook tegen digitale verstoringen
Dat Water Natuurlijk al jarenlang pleitbezorger is van sponswerking, is geen toeval. De manier waarop ons land-schap met water omgaat, staat steeds meer onder druk. Daarom zijn we blij dat sponswerking nu nadrukkelijker op de agenda staat en dat er gewerkt wordt aan een landelijke handreiking om deze aanpak te versterken.
De Unie van Waterschappen pleit terecht voor een nationale Nota Ruimte waarin water en bodem écht leidend zijn. Wie Nederland duurzaam wil inrichten, moet uitgaan van de natuurlijke systemen die ons land dragen. Water en bodem zijn geen randvoorwaarden achteraf, maar het vertrekpunt voor elke ruimtelijke keuze.
Tot voor kort hadden we in Nederland slechts beperkt zicht op onze kwetsbaarheid voor grootschalige, extreme neerslag. De overstromingen in Limburg in 2021 vormden een keerpunt: ze lieten zien dat we beter moeten begrijpen hoe water zich gedraagt wanneer het op grote schaal neerdaalt over het land.
Kiezers bedankt voor jullie stemmen tijdens de waterschapsverkiezingen op 15 maart 2023. Nu is het tijd om de volgende stap te nemen.
Geef de natuur een stem. Word lid!Deze website maakt gebruik van cookies voor een optimale gebruikersbeleving. Lees onze cookieverklaring
